Навіны Германіі. Экспарт у Германію прадпрыемствамі «Беллеспаперпрама» павялічаны на 62%

Серада, Снежань 12, 2018 0

За студзень-верасень 2018 гады экспарт прадпрыемстваў «Беллепаперпрама» на рынак Германіі вырас на 62% да 12,2 млн даляраў.

З агульнага аб’ёму экспартаванай прадукцыі больш за 50% займае мэбля (6,4 млн даляраў — у чатыры разы больш, чым за дзевяць месяцаў 2017 года). Другі па папулярнасці прадукт — фанера (2,8 млн). Пастаўляюцца таксама піламатэрыялы, драўнянае паліва, драўняныя пліты (ДСП і ДВП), папера, кардон, дзверы, вокны, розныя драўляныя вырабы і іншая прадукцыя.

У наш час канцэрн вядзе падрыхтоўку да ўдзелу беларускіх вытворцаў мэблі ў найбуйнай міжнароднай мэблевай выставе IMM Сologne 2019, якая адбудзецца ў нямецкім Кёльне 14-20 студзеня.

Беларуская мэбля тут будзе прадстаўлена ўпершыню на адзіным нацыянальным стэндзе. Раней шэраг прадпрыемстваў удзельнічаў самастойна ў дадзенай выставе, але разрозненасць стэндаў і іх знаходжанне ў розных павільёнах не давалі належнага эфекту, адзначыла прэс-служба «Беллеспаперпрама».

Таму прынята рашэнне прадставіць на выставе адзіны брэнд якаснай і разнастайнай беларускай мэблі. Прадукцыя будзе прадстаўлена ў інтэр’еры стылізаванай беларускай хаты, дзе ёсць гасціная, спальня, кухня, пакоі адпачынку.

У рамках выставы запланавана правядзенне беларуска-германскай канферэнцыі, на якой адбудзецца прэзентацыя беларускіх мэблевых прадпрыемстваў і іх магчымасцяў па працы з нямецкімі замоўцамі і партнёрамі. Удзел у канферэнцыі прымуць прадстаўнікі шэрагу гандлёвых сетак Германіі і буйных кампаній. Адбудуцца перамовы з прадстаўнікамі і французскіх кампаній, якія таксама выказалі зацікаўленасць у супрацоўніцтве з беларускімі прадпрыемствамі.

Выстава IMM Cologne штогод прымае экспанентаў з усяго свету на плошчы 280 тыс. кв. м. Па колькасці і геаграфіі ўдзельнікаў з гэтай выставай могуць канкураваць толькі Парыжскі мэблевы салон (студзень, Францыя) і Міланскі мэблевы салон (красавік, Італія).

Прэс-служба «Беллеспаперпрама».

“Верасень” і высокая паэзія на Лідчыне

Серада, Снежань 12, 2018 0

У канцы лістапада на Лідчыне прайшлі чарговыя літаратурныя сустрэчы. Сюды завіталі паэт і бард, рэдактар літаратурнага часопіса для маладых “Верасень” Эдуард Акулін і паэт-песеннік, сталы аўтар часопіса “Верасень” Леанід Дранько-Майсюк.

Першая сустрэча адбылася ў Мінойтаўскай сярэдняй школе Лідскаага раёна. Гэтая школа слынная тым, што першая з навучальных устаноў Лідчыны ўключылася ў напісанне Агульнанацыянальных дыктовак.

дранькокізалакі

Дзіцячыя вершы і зусім сур’ёзныя песні не пакінулі абыякавымі нікога: ні вучняў, ні настаўнікаў.

Другая сустрэча прайшла ў Палацы культуры Лідскага політэхнічнага ліцэя. Да слова, і гэты ліцэй у сваёй “вагавай катэгорыі” таксама першым далучыўся да Агульнанацыянальнай дыктоўкі.

эдуардкілеанідкізала ліцэйкі

На сустрэчу прыйшлі шэсць груп навучэнцаў, пад 200 чалавек, а ў зале стаяла мёртвая цішыня, на столькі ўсе былі захоплены выступамі гасцей. Толькі апладысменты час ад часу разрывалі тую цішыню. А новая песня Эдуарда Акуліна “Белае паліто”, якая яшчэ не трапіла ў ніякі альбом, была сутрэта з захапленнем.

Сустрэчы ішлі пад крылом лідскіх арганізацый ТБМ.

Яраслаў Грынкевіч.

Новая інфармацыя пра крыж на магіле паўстанцаў 1863 г. каля Стрэліцы і іншыя народныя мемарыялы 1863 г. на Лідчыне

Серада, Снежань 12, 2018 0

Як ужо паведамлялася раней, вывучаючы машынапісны рукапіс (больш за 400 старонак) аднаго з апошніх уладальнікаў маёнтка Ішчална Караля Лясковіча, я натрапіў на гэткую інфармацыю: «На адлегласці 1,5 км ад Стрэліцы, у паўночна-ўсходнім накірунку (так у тэксце, рэальна  — у паўночна-заходнім накірунку — Л.Л.) знаходзілася адзіная ў гэтай мясцовасці шляхецкая ваколіца Станкевічы. Паміж дваром і ваколіцай меўся высокі курган з крыжам на вяршыні — помнік 1863 г. Тут была супольная магіла паўстанцаў, палеглых у сутычцы з казакамі». 

Пасля гэтага на месца пахавання была зладжана экспедыцыя, у якой я не прымаў удзел, і быў знойдзены той самы курган дзе пахавалі паўстанцаў. Гэта інфармацыя мела досыць шырокі распаўсюд праз незалежныя сродкі масавай інфармацыі і сацыяльныя сеткі, распаўсюду інфармацыі, часткова спрыяла тое, што няўрымслівая журналісты знайшлі «прывід» каля месца пахавання паўстанцаў …

мапак

Некалькі дзён таму праз адну з сацыяльных сетак да мяне звярнуўся Іван Аркадзьевіч Давідовіч (1958 г. н.), урач-неўролаг, інтэлігентны і высокаадукаваны чалавек. Ён нарадзіўся ў вёсцы Ігнаткаўцы, і хутары яго вёскі пераходзілі ў хутары засценка Станкевічы — тая мясцовасць родная для Івана Аркадзьевіча. Ён усё жыццё цікавіўся гісторыяй, чытаў і зараз чытае шмат гістарычнай літаратуры, да таго ж многа размаўляў і размаўляе з старымі людзьмі, ды і яго бацька (1933 гн.) — сапраўдны скарбец нашай гісторыі.

Дык вось, старыя лю-дзі, якія нарадзіліся ў Іганаткаўцах яшчэ на пачатку XX ст. у свой час расказвалі Івану Аркадзьевічу, што сутычка паміж паўстанцамі і казакамі адбылася каля населенага пункта Ваенполь — мясцовая легенда нават звязвала назву «Ваенполь» ці «Вайнаполе» менавіта з той сутычкай. Вядома, што населеных пунктаў з гэтка назвай ў 1784 г. не было, на карце Лідчыны яны з’явіліся пасля другой паловы   XIX ст. Цікава, што на гэтай карце маюцца два блізкія адзін да аднаго фальваркі з назвай Ваенполь (Вайнаполе) — адзін каля Ігнаткаўцаў (трошкі на ўсход ад вёскі), а другі наўпрост каля Стрэліцы. У 1920-я гг. гэты, апошні, фальварак меў ужо назву Антопаль. Гэта не так істотна, але сутычка паміж паўстанцамі і казакамі магла адбыцца і наўпрост каля Стрэліцы.

Фальварак Ваенполь (які каля Ігнаткаўцаў) і засценак Станкевічы ляжалі каля старажытным гасцінца Мыто — Голдава — Жалудок, гэтак апісанага ў вопісе Жалудоцкай парафіі 1784 г.: «(Дарога) ад Ліды да Жалудка … ад Жалудка на карчму ў Жушме, дзе ёсць мост на рацэ Лебяда, з Жушмы праз Ходараўцы (вёска яснавяльможнага пана Валовіча, Слонімскага маршалка), каля Беразаўца (яснавяльможнага пана Шукевіча, капітана) і двор Стрэліца (яснавяльможнага пана Сяклюцкага) … адсюль трэба ехаць на Голдава (яснавяльможнага пана Важынскага), з Голдава да Радзівонішак (яснавяльможных паноў Нарбутаў), з Радзівонішак да Мыто (яснавяльможнага пана Паца)«.

Калі сутычка адбылася каля Ігнаткаўцаў, дык забітых паўстанцаў па старажытным гасцінцы адвезлі да кургана, які знаходзіўся на зямлі маёнтка Стрэліца, і тут пахавалі. Калі сутычка адбылася каля Ваенполя Стрэліцкага, забітых нікуды вазіць і непатрэбна было, пахавальны курган быў зусім блізка. Сутычка, магчыма, сталася вынікам засады паўстанцаў на нейкі расейскі атрад ці пошту. Па ўсім відаць, што паўстанцы з поля бою не ўцякалі, а спакойна хавалі сваіх забітых. Значыць, перамога была тут за імі. У метрычных кнігах бліжніх праваслаўных цэркваў павінны былі б быць запісы пра пахаванне расейцаў на нейкіх тутэйшых могілках, бо тады расейцы сваіх забітых нікуды не вывозілі, а хавалі на полі бою ці недалёка, але пакуль нічога падобнага не знаходзілі.

Іван Аркадзьевіч яшчэ каля 1970 г. асабіста сам бачыў той крыж на кургане. Ён памятае, што гэты зарослы бэзам драўляны крыж быў бачны здалёк і раней пра яго добра ведалі ўсе мясцовыя людзі. Памятае гэты крыж на кургане каля Стрэліцы і яго родная сястра Ганна Аркадзеўна Фунт (1961 гн.) і, канешне ж, яго бацька.

Трэба ўлічваць, што ўладальнікам маёнтка Стрэліца ў час паўстання быў Вінцэнт Сяклюцкі (1793-1864). На Лідчыне ён валодаў яшчэ адным маёнткам — Гарнастаішкі (каля Эйшышак). Дык вось, за падтрымку паўстання царскія ўлады наклалі секвестр на маёнтак Гарнастаішкі, але даказаць «віну» Вінцэнта Сяклюцкага так і змаглі, і таму сын Вінцэнта Сяклюцкага Уладзіслаў праз суд вярнуў маёмасць. Сяклюцкія — калі наўпрост не прымалі ўдзел у паўстанні, дык спачувалі яму.

Іван Аркадзьевіч Давідовіч таксама расказаў, што ў 1950-х гг. з Сібіры ў засценак Станкевічы вярнуўся толькі адзін чалавек, але выжыла значна больш жыхароў гэтага старога шляхецкага асяродка — усе астатнія з Сібіры адразу ж з’ехалі ў Польшчу.

Па словах Давідовіча, ад Стрэліцы ў той час засталіся толькі гаспадарчыя пабудовы, дарэчы, галоўны, «панскі» дом быў спалены адступаўшымі рускімі войскамі яшчэ ў 1915 г.

 

Далей раскажу пра вядомыя на гэты час магілы паўстанцаў 1863 г. на гістарычнай Лідчыне.

Пра пахаванне каля вёскі Мохавічы раней неаднаразова пісалася. У 1995 г. шляхетныя людзі тут аднавілі крыж, які стаяў на магіле паўстанцаў з 1920-х гг. Як вядома, сапраўдны, народны, мемарыял з’яўляецца лепшай данінай памяці герояў (пра гэтае пахаванне, гл: Лаўрэш Леанід. Паўстанчы дух. 1812, 1831, 1863 гады на Лідчыне, Гродна, 2016. С. 226-227.; Грынкевіч Яраслаў. Народны мемарыял невядомых паўстанцаў // Наша слова № 45(1352), 8 лістапада 2017. і інш.).

крыж2к

На гістарычнай Лідчыне, каля маёнтка Лябёдка Іваноўскіх (зараз Шчучынскі раён), ёсць яшчэ адна магіла паўстанцаў з мемарыяльным крыжам. Магіла гэта таксама з’яўляецца сапраўдным народным мемарыялам. Дадатковую каштоўнасць гэтаму помніку паўстанцам 1863 г. дадае тое, што каля яго рос і выхоўваўся адзін з заснавальнікаў беларускага нацыянальнага руху Вацлаў Леанардавіч Іваноўскі.

Брат Вацлава Іваноўскага Тадас Іванаўскас у сваіх мемуарах узгадваў лябёдскую байку канца XIX ст.: «Аднаго разу наш ляснік Вінцук, які жыў у Ванёўцах, сам бачыў д’ябла ці злога духа. Было гэта так: ішоў дарогай і — набліжаючыся да крыжа, які стаяў у лесе як памяць пра паўстанне 1863 г., убачыў чалавека, які стаяў, як і належыць чалавеку, але ўвесь час з сябе нешта здзьмухваў. «А што ён з сябе здзьмухвае? — запытаў адзін з парабкаў. — Можа вошы? — «Не, не вошы, калі б вошы, дык забіваў бы іх». Потым той чалавек хутка расплыўся і знік у імгле». Прывіды на Лідчыне былі заўсёды …

Пляменнік Вацлава Іваноўскага (сын малодшага брата Станіслава), прафесар Казімір Іваноўскі ўспамінаў пра падзеі 1930-х гг.: «… мы … пайшлі са стрэльбай на паляванне ў Ванёўцы. … У Ванёўцах меўся добры кавалак мокрага лесу, у гэту пару года ён стаяў яшчэ шэры і голы. … Пасярод лесу стаяў крыж, каля якога маліліся за паўстанцаў 1863 г. Тут казакі наскочылі на лагер інсургентаў, у лагеры меліся вазы з маёнтка Лябёдка з рэчамі для паўстанцаў. Следства так не ўстанавіла, чые былі тыя вазы і коні — ніхто з суседзяў не выдаў Іваноўскіх (за дапамогу паўстанцам улады канфіскоўвалі маёнткі) … На адваротным шляху, пасля палявання, размова вярнулася да крыжа памяці паўстанцаў …». 

З успамінаў Тадаса Іва-ноўскага даведваемся, што яго (і Вацлава Іваноўскага) дзед Станіслаў Іваноўскі «аддаў паўстанцам 1863 г. свайго вельмі добрага і таму агульнавядомага ў ваколіцах каня. Пасля задушэння паўстання рускія, каб даведацца, хто быў гаспадаром каня, вадзілі яго па ваколіцах і пыталіся ў сялян, каму ён належыць. І хоць усе ведалі, чый гэта конь, але ніхто дзеда не выдаў».

Гэты крыж стаіць недалёка ад вёскі Арцішы (на захад ад Васілішак). Мясцовыя людзі памяталі, што карнікі менавіта тут вешалі паўстанцаў, сутычка паміж імі адбылася трошкі на захад ад крыжа, як раз недалёка ад Лябёдкі Іваноўскіх. Лесу, як раней, каля крыжа на месцы страты (і верагодна, пахавання) паўстанцаў ўжо няма.

Раней тут стаяў просты драўляны крыж, у 2014 г. яго замянілі на стальны. Прыглядае за крыжам Лідскае таварыства польскай культуры — памяць пра герояў 1863 г. жыве.

Здымак А. Колышкі.

З літаратурай і па-мастацку наведаў Віктар Шніп Крупаўскую сярэднюю школу

Серада, Снежань 12, 2018 0

Мая малая радзіма… Мой родны кут. Заўсёды пяшчотна і радасна ўзгадваю вёску (аграгарадок) Крупава, што на Лідчыне. Тут прайшло маё дзяцінства, тут я скончыў Крупаўскую сярэднюю школу. Заўсёды, калі я пераступаю яе парог, то хваляванням няма мяжы. Тым больш, калі сам запрашаю ў яе ўтульныя сцены знакамітых асоб Беларусі, а менавіта тых, хто сёння стварае сучасную беларускую літаратуру, тых, чые імёны вядомы хоць знешне ў школьнай праграме, чые кнігі змяшчаюцца на бібліятэчных паліцах. Тады тут пануе сапраўднае свята, якое не часта бывае ў вясковых школах. Так, памятаю, у 2007 годзе тут, у школьных сценах па маёй ініцыятыве была сустрэча з галоўным рэдактарам дзіцячага беларускага часопіса «Вясёлка» Уладзімірам Ліпскім. Памятаю тут сустрэчу з Леанідам Дранько-Майсюком і Эдуардам Акуліным. А на гэты раз я зноў зрабіў падарунак для роднай школы. Сюды завітаў вядомы пісьменнік, галоўны рэдактар выдавецтва «Мастацкая літаратура» Віктар Шніп. Сустрэча адбылася з вучнямі і настаўнікамі ў школьным гістарычна-краязнаўчым музеі «Час. Падзеі. Людзі», дзе асобна змяшчаецца экспазіцыя пра вядомага падарожніка, вучонага Ігнацыя Дамейку, які жыў у свой час непадалёку ад Крупава.

Затаіўшы дыханне вучні слухалі аповеды госця, баючыся ўпусціць цікавыя моманты з жыцця і творчасці пісьменніка. А паслухаць было што! Віктар Анатольевіч згадаў гісторыю напісання свайго першага верша, распавёў пра незабыўнае знаёмства з Вязынкай — малой радзімай Янкі Купалы, куды насіў вершы яшчэ хлапчуком з мэтай пазнаёміцца з вядомым класікам беларускай літаратуры, падзяліўся момантамі са сваіх прыгодніцкіх ўчынкаў, пра вучобу і працу ў выдавецтве. З задавальненнем адказаў на пытанні прысутных. І, безумоўна, зачытаў свае вершы. А найбольш актыўныя слухачы атрымалі на памяць кнігу «Пугачоўскі цырульнік» з аўтографам аўтара. Папоўніў фонды школьнага музея таксама асобнік гэтага выдання, а таксама памятны запіс у кнізе водгукаў. Напрыканцы, Віктар Анатольевіч завітаў у бібліятэку, што знаходзіцца ў будынку школы, пацікавіўся яе кніжным фондам. Вядома, значная частка кніг выходзіць у выдавецтве «Мастацкая літаратура».

Потым госць наведаў літаратурны аддзел (дом Валянціна Таўлая) Лідскага гістарычна-мастацкага музея. Пасля адбылася яшчэ адна сустрэча — у канферэнц-зале Лідскага замка.

Трэба нагадаць, што ў 2014 годзе паважаны пісьменнік быў таксама ў Лідскім замку, аб чым узгадаў у сваім дзённікавым рамане «Заўтра была адліга». Пазней стала вядома, што пра сёлетнюю сустрэчу паэт таксама збіраецца занатаваць у сваіх чарговых мемуарах.

Алесь Хітрун,

былы выпускнік Крупаўскай сярэдняй школы.

НАША СЛОВА № 49 (1408), 5 снежня 2018 г.

Серада, Снежань 12, 2018 0

Першы ў свеце беларускі «Буквар» вярнуўся  ў Вільню

28 лістапада ў Вільні, дзе 400 гадоў таму быў ство-раны першы «Буквар» — у чы-тальнай зале Літоўскай Нацыя-нальнай бібліятэкі імя Марці-наса Мажвідаса адбылася прэ-зентацыя факсімільнага вы-дання гэтай кнігі.

Падзея сведчыць пра вяртанне хрысціянскіх каш-тоўнасцей у сферы культуры і адукацыі і служыць узама-паразуменню і культурнаму ўзаемаабмену паміж народамі.

— Вельмі сімвалічнае правядзенне прэзентацыі ме-навіта ў Вільні, — распавёў на-меснік дырэктара Нацыяналь-най бібліятэкі Беларусі, канды-дат культуралогіі Алесь Су-ша, — бо першы «Буквар» быў падрыхтаваны ў 1618 годзе ма-нахамі Віленскага манастыра Святога Духа. Надрукаваны ён быў у друкарні Віленскага праваслаўнага брацтва, якая дзейнічала недалёка ад Вільні — у мястэчку Еўе (сучасны Ве-віс).

У межах мерапрыем-ства адбылася ўрачыстая пера-дача факсімільнага выдання найбуйнейшым літоўскім біблі-ятэкам — Нацыянальнай, Акадэ-мічнай і Універсітэцкай, а так-сама Віленскай беларускай гімназіі імя Ф. Скарыны, Свята-Духаву манастыру і Гістарыч-наму музею Тракайскага замка.

Перад гасцямі высту-пілі Надзвычайны і Паўнамо-цны Амбасадар Рэспублікі Бе-ларусь у Літве Аляксандр Ка-роль і генеральны дырэктар Нацыянальнай бібліятэкі Літ-вы Рэналдас Гудаўскас.

Прэзентацыя стала пад-сумаваннем вынікаў рэалізацыі міжнароднага навуковага вы-давецкага праекта па факсімі-льным узнаўленні першага «Буквара».

— Да выдання “Буква-ра” спрычыніліся дзве най-больш яркія фігуры беларус-кай культурнай прасторы — Мялецій Сматрыцкі і Лявонцій Карповіч, — адзначыў А.А. Суша. — Багаслоў і публіцыст Лявонцій Карповіч быў кана-нізаваны Праваслаўнай царк-вой.

Партнёрамі праекта выступілі: Бібліятэка Ганаро-вага таварыства Мідл Тэмпл у Лондане, Пасольства Злуча-нага Каралеўства Вялікабры-таніі і Паўночнай Ірландыі ў Рэспубліцы Беларусь, Пасоль-ства Рэспублікі Беларусь у Злучаным Каралеўстве Вялі-кабрытаніі і Паўночнай Ірлан-дыі, Міністэр-ства культуры Рэспублікі Бела-русь, Міжна-родная асацыя-цыя беларусі-стаў, Беларускі дзяржаўны ўні-версітэт, Міні-стэрства адука-цыі Рэспублікі Беларусь, Еўра-пейскі банк рэ-канструкцыі і развіцця, Бела-рускі банк раз-віцця і рэканст-рукцыі «Белін-вестбанк».

— Сёння па кнігах з на-звай «Буквар» вучацца ў многіх краінах свету. Дадзены маш-табны праект закліканы зра-біць першы «Буквар» даступ-ным для шырокай аўдыторыі і прадэманстраваць паважлівае стаўленне да нашай культур-най спадчыны, — адзначыў спа-дар Алесь Суша.

28 кастрычніка ў рам-ках мерапрыемстваў, прысве-чаных 400-годдзю выдання першага беларускага «Буква-ра», дырэктар Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі Р.С. Мату-льскі наведаў Беларускую біб-ліятэку і музей імя Францішка Скарыны ў Лондане, а 29 каст-рычніка ён правёў прэзента-цыю кнігі ў Бібліятэцы Ганаро-вага таварыства Мідл Тэмпл.

27 лістапада Р.С. Мату-льскі наведаў аддзяленне сла-вянскіх моваў і літаратуры фі-лалагічнага факультэта Жэ-неўскага ўніверсітэта з прэзен-тацыяй «Буквара» ў рамках даследванняў беларускай кні-жнай культуры ў кантэксце еўрапейскай гісторыі.

Падрыхтавала

Эла Дзвінская,

фота nlb.by.

Навіны Германіі. Нямецкі інвестар адкрыў у Івацэвічах мэблевую фабрыку

Серада, Снежань 5, 2018 0

У Івацэвічах (Берасцейская вобласць) пачала працу мэблевая фабрыка, адкрытая нямецкім інвестарам, паведаміла прэс-служба канцэрна «Беллеспаперпром».

Нямецкая кампанія «Поліпол Прадукцыёнс Фервальтунгс ГМБХ» 20 жніўня падпісала з «Беллеспаперпрамам» інвестыцыйны праект па стварэнні ў гэтым раённым цэнтры мэблевай вытворчасці.

У планах кампаніі будаўніцтва фабрыкі з аб’ёмам вытворчасці да 2020-га 8,5 тыс. канап і да 2027-га — каля 27 тыс. адзінак мяккай мэблі.

Чакаецца, што на прадпрыемстве будзе працаваць каля 1,2 тыс. чалавек, а агульны аб’ём інвестыцый складзе 20 млн еўра.

— Мэта праекта — развіццё апрацоўчай прамысловасці як прыярытэтнага віду дзейнасці для ажыццяўлення інвестыцый і аб’яднання магчымасцяў па вытворчасці мэблі на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь, а таксама пашырэнне рынкаў збыту, — адзначылі ў прэс-службе.

На арандаванай плошчы ў ААТ «Івацэвічдрэў» кампанія адкрыла першы цэх па вытворчасці канап. Ужо выпушчаны першыя ўзоры прадукцыі. Мэблю вырабляюць беларускія спецыялісты, якія прайшлі адмысловае навучанне на заводах «Поліпол Прадукцыёнс Фервальтунгс ГМБХ» у Польшчы. Да сакавіка 2019-га плануецца выпусціць каля 1 тысячы канап.

Вырабленая мэбля будзе пастаўляцца на еўрапейскі рынак.

ПЦ «Беллеспаперпрам».

Фота pixabay.com.

“Нясвіжскія каеты” — новае выданне ТБМ

Серада, Снежань 5, 2018 0

24 лістапада 2018 года ў Нясвіжы на сходзе нацыянальнай грамады, ядро якой на сёння стварае Нясвіжская раённая арганізацыя ТБМ, абвешчана аб заснаванні чарговага выдання ТБМ — гістарычна-краязнаўчага часопіса “Нясвіжскія каеты”. Што за “каеты”, адкуль яны ўзяліся?

Слова “кает” бытавала на Нясвіжчыне да 60-х гадоў 20-га стагоддзя і абазначала просты сшытак. Паступова школьныя словы “сшытак” і “тетрадь” выцеснілі “кает”, і слова пачало забывацца. У памяці жыхароў вёскі Сейлавічы захавалася сцэнка з жыцця, калі бабка прыйшло ў сяльмаг і папрасіла “кает”. Маладая і ўжо “вучоная” магазіншчыца слова такога не ведала, а прысутны народ падказваць не спяшаўся, чакаючы, што з таго цырку выйдзе. Кает бабка ўсё-такі купіла, а нясвіжскія краязнаўцы паміж словамі “хроніка”, “аналы”, “запісы” выбралі слова “каеты”, каб вярнуць яго з небыцця. Слова “кает” у польскай мове пазначана як састарэлае і больш не ўжываецца. Паходзіць яно недзе з італьянскай ці французскай мовы.

Назва вызначыла і форму часопіса. Форма самая простая — без усякай тэматычнай прывязкі і строгіх рубрык. Якія матэрыялы ўдасца падрыхтаваць, тыя і ідуць у нумар. Зрэшты, ёсць у Польшчы “Zeszyty historyczne” (“Гістарычныя сшыткі”). Але ў нас будуць “каеты”.

Часопіс спланаваны як электронны, канцавы прадукт будзе выходзіць у рэжыме ПДФ адзін раз на квартал. Кожны зможа сам раздрукаваць сабе папяровую версію.

Вызначана рэдкалегія:

Дранчук Валер, журналіст, пратэстны эколаг, сябар ТБМ; заснавальнік і выдавец газеты «Белавежская пушча» (1995 — 2001); аўтар каляндарнай серыі «Маляўнічая Бацькаўшчына», кніг і праектаў па захаванні культурнай спадчыны і прыроднага асяроддзя; лаурэат міжнароднай прэміі Генры Форда (1999) і прэміі Пэн-цэнтра імя Алеся Адамовіча. Жыве ў Нясвіжы.

Качановіч Леанід, гісторык, педагог, сябар ТБМ; адзін з укладальнікаў кнігі гістарычнай хронікі  «Гарадзея», памочнік дэпутата Палаты прадстаўнікоў Алены Анісім. Жыве ў Гарадзеі.

Плакса Наталля, школьны педагог, краязнаўца, старшыня раённай арганізацыі ТБМ;  аўтар  культурна-гістарычных выпускаў раённага радыёвяшчання па Менскай вобласці; суаўтар каляндарнай серыі «Маляўнічая Бацькаўшчына» («Невядомая Нясвіжчына»). Жыве ў Карцэвічах Нясвіжскага раёна.

Суднік Станіслаў, рэдактар газеты “Наша слова” і часопіса “Лідскі летапісец”, намеснік старшыні ТБМ, родам з в. Сейлавічы Нясвіжскага раёна.

Першы нумар “Нясвіжскіх каетаў” мае выйсці пад канец сакавіка 2019 г.

Яраслаў Грынкевіч.

НАША СЛОВА № 48 (1407), 28 лістапада 2018 г.

Серада, Снежань 5, 2018 0

У Слуцку адбыліся ўрачыстасці ў гонар збройнага чыну 1920 года

Амаль 80 чалавек узялі ўдзел 24 лістапада ў Слуцку (Менская воб-ласць) у шэсці і мітынгу з нагоды 98-й гадавіны збройнага чыну.

 Паўстанне 1920 года было спробай абара-ніць незалежнасць Бела-русі. На працягу месяца, у лістападзе-снежні, вай-сковыя аддзелы, сфарма-ваныя на Случчыне пера-важна з мясцовых вяс-коўцаў, аказвалі супраціў войскам Саветаў

Шэсце, мітынг і свято-чны канцэрт дазволілі мясцо-выя ўлады. У Слуцк прыбыў аўтобус з удзельнікамі з Мен-ска. Перад пачаткам акты-ві-сты з Менска, узялі ўдзел у эк-скурсіі па месцах, звязаных з дзеяннямі паўстанцаў. Потым усе ўдзельнікі акцыі сабраліся ў 11.00 каля гарадскога ста-дыёна, далей адбылося шэсце да гарадскога парку, у якім з 11.45 да 12.30 запланаваны мітынг. Арганізатарамі мера-прыемства выступілі намеснік старшыні Партыі БНФ Аляк-сей Янукевіч, сябар Партыі БНФ Павел Батуеў, сябар Па-ртыі БНФ і каардынатар руху «За Свабоду» па Менскай во-бласці Віталь Амяльковіч і прадстаўнік руху салідарнасці «Разам» Генадзь Драздоў.

Як і летась, улады змя-нілі маршрут дэманстрацыі, не дазволіўшы заяўнікам правесці калону па галоўнай вуліцы Слуцка.

Выступаючы на міты-нгу, старшыня руху «За Сва-боду» Юрась Губарэвіч выка-заў падзяку тым, хто кожны год збіраецца ў Слуцку, каб ушанаваць памяць герояў паў-стання.

— Гэта азначае, што па-мяць аб тых, хто аддаў сваё жыццё за вольную і незалеж-ную Беларусь, — існуе, яна ў нашых сэрцах, — сказаў ён. Палітык адзначыў, што пагро-зы незалежнасці Беларусі не зніклі, і яны зыходзяць ад ім-перскай Расіі. — Сённяшнія ўлады наўрад ці можна назваць гарантам незалежнасці Бела-русі, уся надзея — на беларус-кае грамадства, — падкрэсліў ён.

Адзін са стваральнікаў руху салідарнасці «Разам» Вя-часлаў Сіўчык адзначыў, што ва ўладзе знаходзяцца людзі, якія не любяць Беларусь і бе-ларусаў.

— Нас чакаюць досыць цяжкія падзеі. Таму трэба аб’я-дноўваць беларусаў, якія тры-маюцца каштоўнасцяў незале-жнасці і свабоды. Тады ўсё будзе добра, — лічыць ён.

Скончыўся мітынг ма-лебнам па загінулых героях і выкананнем гімна «Магутны Божа».

Традыцыйна перад удзельнікамі мерапрыемства ўрачыста прынялі прысягу новыя сябры Маладога Фро-нту.

Святочныя мерапры-емствы працягнуліся ў 14.00 двухгадзінным канцэртам «За Случчыну!» у Доме культуры з удзелам рок-музыканта Ля-вона Вольскага, паэта Андрэя Хадановіча, гуртоў Zanzibar (Менск) і «Харачакра» (Салі-горск).

 belapan.by.

Навіны Германіі. МУС Германіі будзе аплачваць жытло мігрантам, якія захочуць з’ехаць

Чацвер, Лістапад 29, 2018 0

МУС Германіі запусціла рэкламную кампанію ў берлінскім метро. Уцекачам, якія да 31 снежня 2018 года паведамяць нямецкім уладам аб сваім добраахвотным ад’ездзе на радзіму, будзе кампенсавана гадавая арэнда жылля на новым месцы (на суму да 3000 еўра), выдзелены грошы на будаўніцтва або рамонт жылля, або на абсталяванне.

Гіганцкія білборды са «спецпрапановай» 13 лістапада былі размешчаны на многіх станцыях берлінскага метро, МУС звяртаецца да пасажыраў на на сямі мовах: ангельскай, нямецкай, французскай, арабскай, пушту, фарсі і рускай, — паведамляе Deutsche Welle. На рэкламу было выдаткавана каля 500 тысяч еўра, але колькі мігрантаў скарысталіся бонусам — пакуль невядома.

У МУС Германіі тлумачаць, што мэтавая аўдыторыя рэкламнай кампаніі — замежнікі, якім адмоўлена ў Германіі ў статусе ўцекача. Нямецкія чыноўнікі лічаць, што добраахвотны ад’езд з краіны выгадны абодвум бакам: і самому мігранту, і Германіі. Мігранта ў гэтым выпадку не будуць прымусова саджаць у самалёт у суправаджэнні паліцэйскага, а таксама ён атрымае грашовы бонус. Цяпер гэта 1200 еўра, калі мігрант з’едзе яшчэ падчас разгляду сваёй заявы аб наданні прытулку і 800 еўра, калі чалавек пасля адмовы не стаў падаваць апеляцыю і з’язджае на радзіму ў зададзеныя тэрміны. Цяпер да канца 2018 года да гэтых грошай дадасца яшчэ і бонус на аплату жылля ад МУС Германіі.

Што тычыцца выгод, якія атрымлівае нямецкі бюджэт, то чыноўнікі тлумачаць, што адна прымусовая дэпартацыя каштуе нямецкім падаткаплатнікам 1500 еўра. У той жа час, калі мігрант сам і добраахвотна з’язджае з краіны, фінансавыя выдаткі дзяржаўных структур скарачаюцца напалову — у сярэднім да 700 еўра. Да таго ж для высылкі мігрантаў часта даводзіцца наймаць чартарныя рэйсы, а яны абыхо-дзяцца бюджэту значна даражэй, чым звычайны авіяпералёт эканомкласам у адзін канец.

Вопыт Германіі па «добраахвотнай» высылцы бежанцаў не ўнікальны: ад 2016 года паводле такой жа схемы працуюць, да прыкладу, Бельгія і Швецыя.

За першую палову 2018 года з Германіі, паводле ацэнак tagesschau.de, добраахвотна з’ехалі 10 669 чалавек. У той жа час прымусова дэпартавана было 12 261. Аднак гэтая колькасць можа вырасці ў наступным годзе: у лістападзе Бундэстаг зрабіў больш жорсткімі правілы прадстаўлення прытулку ў Германіі і ўвёў дадатковыя праверкі тых, хто яго просіць.

Deutsche Welle.

Павел Севярынец правёў сустрэчы на Гарадзеншчыне

Чацвер, Лістапад 29, 2018 0

17 лістапада Гарадзеншчыну наведаў беларускі грамадска-палітычны лідар Павел Севярынец. З ім быў рэжысёр Аляксей Туровіч, аўтар унікальнага фільма «Жоўты пясочак», знятага паводле твора Васіля Быкава.

Першая сустрэча прайшла на аграсядзібе “Гасьціна” ў в. Пескі пад Лідай. Ппачалася імпрэза з  прэзентацыі рамана “Беларусалім”, які быў сёлета ў шорт-лісце прэміі Гедройця. Аўтар адзначыў, што гэта толькі першая кніга трылогіі, дзве наступныя кнігі таксама напісаны, але яшчэ не выдадзены.

беларусалімк

Павел Севярынец спыніўся на пытаннях падрыхтоўкі да прэзідэнцкіх выбараў, выклаў свае погляды на ўмовы ўдзелу ў выбарчай какмпаніі.

У Гародні П. Севярынец  правёў сустрэчу з сябрамі сваёй партыі Беларуская Хрысціянская Дэмакратыя, а таксама з гарадзенцамі, якія цікавяцца дзейнасцю адроджанай БХД. Адкрылі спатканне П. Севярынец, А. Туровіч і гарадзенскі грамадскі актывіст Сяргей Верамеенка. На сустрэчу прыйшло каля 30 чалавек. Павел Севярынец расказаў прысутным асноўныя палажэнні партыйнай праграмы БХД, выклаў сваё пакрокавае бачанне рэфармавання дзяржавы пасля змены ўлады. Пасля гэтага палітык адказаў на пытанні, а таксама прадставіў кніжкі, якія падрыхтавала і выдала БХД за апошнія гады.

залак

Павел Севярынец — найбольш адэкватны палітык з маладога пакалення, ён здольны правесці нармальную прэзідэнцкую кампанію. З гэтай нагоды на Лідчыне ён атрымаў параду не імкнуцца аб’ядноўваць усе апазіцыйныя сілы. Найбольшае разуменне і перспектыву будзе мець аб’яднанне выключна нацыянальных сілаў.

Паводле Ладзіка Майніча,

Беларускае Радыё Рацыя.