НАША СЛОВА № 35 (1342), 30 жніўня 2017 г.

Аўторак, Верасень 5, 2017 0

Да 500-годдзя беларускага кнігадрукавання

Спецыяльная сесія Су-светнага бібліятэчнага і інфа-рмацыйнага кангрэсу 21 жніў-ня, якая прайшла ў польскім Уроцлаве, была прысвечана 500-годдзю беларускага кніга-друкавання. Спецыяльная се-сія «500-годдзе беларускага кнігадрукавання» стала пер-шым мерапрыемствам у гісто-рыі штогадовага Сусветнага бібліятэчнага і інфармацыйнага кангрэсу, ініцыіраваным і ар-ганізаваным Беларуссю. Гэты факт нараўне з уключэннем юбілею ў Каляндар памятных дат ЮНЕСКА пацвярджае значнасць спадчыны Франці-шка Скарыны для беларускай, усходнеславянскай і ў цэлым еўрапейскай культуры, адзна-чылі ў бібліятэцы. Дырэктар Нацыянальнай бібліятэкі Бе-ларусі Раман Матульскі прэ-зентаваў удзельнікам міжна-родны навуковы і выдавецкі праект па факсімільным аднаў-ленні кніжнай спадчыны Фран-цішка Скарыны і расказаў аб гісторыі рэалізацыі праекту. Ініцыятары і асноўныя выка-наўцы — Нацыянальная біблія-тэка Беларусі і Банк БелВЭБ. Зладжаная работа дала магчы-масць дасягнуць мэты — са-браць электронныя копіі раз-групаваных па ўсім свеце эк-земпляраў выданняў Франці-шка Скарыны і аднавіць іх у выглядзе калекцыі факсіміль-ных выданняў. Як вынік, на працягу пяці гадоў (з 2013 па 2017 год) свет убачыў 21 том унікальнага выдання. На ме-рапрыемстве прайшла цыры-монія дарэння шматтомнага факсімільнага выдання «Кніж-ная спадчына Францыска Ска-рыны» Нацыянальнай бібліятэ-цы Польшчы, бібліятэкам Уроцлаўскага і Ягелонскага ўніверсітэтаў. Намеснік ды-рэктара Нацыянальнай біблія-тэкі Аляксандр Суша выступіў з дакладам «Выданні Фран-цыска Скарыны ў дзяржаўных і прыватных зборах Беларусі і замежных краін». Таксама ў час сесіі прагучалі даклады па спадчыне Скарыны прадстаў-нікоў Расеі і Польшчы.

Удзельнікі сесіі атры-малі запрашэнне на міжнарод-ны кангрэс «500 гадоў беларус-кага кнігадрукавання» і выста-ўку «Францыск Скарына і яго эпоха», якія пройдуць у Мен-ску ў верасні.

Навіны Германіі. Кіраўнік МЗС Германіі папярэдзіў пра пагрозу «халоднай вайны 2.0″

Аўторак, Верасень 5, 2017 0

Міністр замежных спраў ФРГ Зігмар Габрыэль заявіў, што Германія знаходзіцца на лініі фронту новай халоднай вайны, а канцлер Ангела Меркель зрабіла сур’ёзную памылку, далучыўшыся да закліку прэзідэнта ЗША Дональда Трампа і стаўшы на шлях пераўзбраення. Такую думку кіраўнік МЗС ФРГ выказаў у інтэрв’ю Bild, паведамляе Reuters.

Па словах міністра, маючы справу з Трампам і прэзідэнтам Расіі Ўладзімірам Пуціным, Германія атрымала суседзяў з Усходу і Захаду, якія вераць «не ў сілу права, а права моцнага».

— Мы знаходзімся ў стане халоднай вайны 2.0. Проста ў цэнтры. Мы апынуліся перад новай фазай ядзернага ўзбраення на Усходзе і Захадзе, — сказаў міністр.

Ён таксама раскрытыкаваў рашэнне Меркель павялічыць вайсковыя выдаткі да $ 70 млрд.

— Я лічу, што гэта сур’ёзная памылка, — заявіў Габрыэль.

Германія і іншыя чальцы НАТА яшчэ да абрання Трампа паабяцалі павялічыць свае выдаткі на абарону да 2% ВУП. Нягледзячы на тое, што большасць з краін-удзельніц альянсу ўжо павялічылі свае вайсковыя выдаткі, толькі нямногія дасягнулі мэты ў 2%. І Германія пакуль не ўвайшла ў іх лік, дадае агенцтва.

Навіны Германіі. Семінар у Гародні: «Зялёная эканоміка: мадэлі, фінансы, пасоўванне»

Аўторак, Жнівень 29, 2017 0

Берлінская школа «Ўсходняе партнёрства» запрашае дзейсных аўтараў і пачаткоўцаў сацыяльна значных праектаў у сферы рэгіянальнага развіцця і зялёнай эканомікі на семінар па тэме развіцця зялёнай эканомікі ў Беларусі і свеце. Семінар пройдзе 29-30 жніўня 2017 г. у Гарадзенскім філіяле Рэспубліканскай навукова-тэхнічнай бібліятэкі па адрасе: г. Гародня вул. Горкага 72 а.

Часавыя рамкі семінара:

29 жніўня 2017 г.  13:00 — 20:30

30 жніўня 2017 г.   09:00 — 14:00

 

Удзельнікі і ўдзельніцы змогуць прадставіць ідэі развіцця сацыяльнага бізнэсу ў сферы зялёнай эканомікі, пазнаёмяцца з асновамі стварэння сацыяльнага стартапа і ўстойлівымі бізнэс-мадэлямі сацыяльнага прадпрымальніцтва, а таксама абмяркуюць з экспертамі і прадпрымальнікамі са сферы зялёнай эканомікі магчымасці сацыяльных інавацый у гэтай сферы. Увечар 29 жніўня ў рамках семінара пройдзе публічная дыскусія з міжнароднымі экспертамі па пытаннях развіцця сацыяльных інавацый у вобласці зялёнай эканомікі ў Германіі і Беларусі.

Лепшыя праекты ўдзельнікаў змогуць прыняць удзел у акселерацыйнай праграме “Soin” і актыўна прапрацаваць свой праект у рамках Восеньскай школы ў Берліне. Праграма праводзіцца па ініцыятыве нямецкай няўрадавай арганізацыі «Снежаньцы» ў супрацоўніцтве з “Часопісам” і “Impact Hub Odessa” пры фінансавай падтрымцы Міністэрства замежных спраў Германіі.

 

Каб стаць удзельнікам неабходна да 24 жніўня 2017 г. адказаць на пытанні анкеты. Семінар праводзіцца па ініцыятыве Берлінскай школы сацыяльных інавацый «Усходняе партнёрства» пры падтрымцы Міністэрства замежных спраў Германіі ў супрацоўніцтве з АДБ Брусель.

 

Нашы эксперты:

Крысціян Хейман, фермер, чалец сеткі SOLAWI (салідарная сельская гаспадарка) (Германія).

Віктар Велясніцкі, дырэктар Цэнтра сельскага развіцця і прадпрымальніцтва Столінскага раёна, заснавальнік прадпрыемства «Сельская Століншчына» (Беларусь).

Сяргей Тарасюк, дырэктар міжнароднага фонду развіцця сельскіх тэрыторый (Беларусь).

Франц Мамуль, каардынатар Праграмы падтрымкі Беларусі Федэральнага ўрада Германіі па Гарадзенскай вобласці (Беларусь).

Сяргей Мядзведзеў, кіраўнік Берлінскай школы сацыяльных інавацый (Германія).

Іван Вядзенін, крэатыўны дырэктар краўд-платформы “Талака” (Беларусь).

Максім Падбярозкін, каардынатар праграм у Беларусі, АДБ Брусель (Бельгія-Бе-ларусь).

АДБ Брусель.

Філіял «МОСТААТРАД № 88″ запрашае на працу

Аўторак, Жнівень 29, 2017 0

Філіял «МОСТААТРАД № 88″ запрашае на працу:

— бетоншчыкаў,

— цесляроў (плотнікаў),

— арматуршчыкаў

з досведам працы на будаўнічых пляцоўках.

Заработная плата ад 500 руб.

Тэлефон для даведак: 8(044)755-74-32, вэлкам; (017)345-86-72 (аддзел кадраў).

Адрас прадпрыемства: г. Мінск, вул. Прамысловая, д. 16

(аўт. № 66 ад станцыі метро «Магілёўская» да канчатковага прыпынку «Прамысловая»).

НАША СЛОВА № 34 (1341), 23 жніўня 2017 г.

Аўторак, Жнівень 29, 2017 0

Помнік У. Мулявіну ўсталявалі ў Менску

Помнік народнаму ар-тысту СССР і Беларусі, засна-вальніку ансамбля «Песняры» Ўладзіміру Мулявіну ўрачы-ста адкрылі сёння ў Менску. Вялікі музыка прадстаўлены прысутным з гітарай у руках. У мерапрыемстве прынялі ўдзел прадстаўнікі гарадскога выканаўчага камітэта, міні-стэрстваў і ведамстваў Белару-сі, адміністрацыі Свярдлоўскай вобласці Расіі.

Скульптурная кампазі-цыя ўпрыгожыла сталічны бу-львар Мулявіна. Доўга ішлі спрэчкі пра тое, дзе ўсё-такі яна павінна мясціцца — перад філармоніяй ці за ёй. Паколькі фасад будынка выходзіць на плошчу Якуба Коласа, дзе раз-мешчаны помнік класіку бела-рускай літаратуры, улады палі-чылі больш правільным увека-вечыць памяць заснавальніка ансамбля ў скверы, куды ён любіў прыходзіць адпачываць.

Выява абрана роднымі Ўладзіміра Мулявіна. У 2014 годзе помнік музыку быў ад-крыты на яго радзіме ў Екаця-рынбургу. Там жа зрабілі і скульптуру, якая ўпрыгожыла Менск. Яна стала свайго роду падарункам беларускай сталі-цы ад уральцаў.

Аўтарам скульптуры стаў Аляксандр Кострукоў, які асабіста ведаў Уладзіміра Му-лявіна. Упершыню яны суст-рэліся, калі скульптар быў яш-чэ маладым, а cам Мулявін і ансамбль яшчэ не былі насто-лькі папулярнымі. У інтэрв’ю БЕЛТА раней ён казаў:

— Такіх музыкаў, як Мулявін, не было і не будзе. Ён як месія для беларускага на-рода. Як улюбляюцца ў музы-каў, у мастакоў у вялікім сэнсе слова? Твае ўнутраныя струны і гукі павінны быць ва ўнісон з музыкай. А тое, што зайгралі «Песняры», запала ў душу многім — і ў Беларусі, і не толь-кі. Яны развіваліся па нара-стальнай і паступова скарылі ўсіх. Заспявалі па-беларуску шмат у чым дзякуючы «Песня-рам» і Мулявіну.

Як адзначыў міністр культуры Беларусі Барыс Святлоў, адкрываецца помнік вялікаму сыну Беларусі і Расіі, чалавеку, які стаяў ля вытокаў стварэння легендарнага ансам-бля «Песняры».

— Уладзімір Мулявін унёс неацэнны ўклад ва ўзбага-чэнне беларускай культуры. Творчасць музыкі прайшла выпрабаванне часам і служыць эталонам прафесійнага майстэ-рства, шчырасці выканання і душэўнасці. Доўгія гады пос-пехі, дасягнутыя неперасяж-ным майстрам сваёй справы, які ўмеў дзіўна тонка адчуваць і чуць музыку, будуць слу-жыць стымулам прафесійнага і асобаснага развіцця, — падкрэ-сліў ён.

Са знамянальнай падзе-яй павіншаваў мінчукоў часо-вы выканавец абавязкаў губе-рнатара Свярдлоўскай вобла-сці Яўген Куйвашаў.

— Уладзімір Георгіевіч Мулявін па характары і нара-джэнні — уралец, а па жыцці і творчым шляху — беларус. Му-лявін сам казаў пра сябе, што ў яго «дзве мовы», як два кры-лы ў птушкі, і гэта сапраўды так. Гэтай падзеяй і гэтым пом-нікам мы кажам адзін аднаму словы ўдзячнасці, аддаём да-ніну павагі ўнікальнаму чала-веку, які вельмі шмат зрабіў для нашых краін, дзякуючы якому беларускія песні пазнаў увесь свет, — сказаў Яўген Куй-вашаў.

БЕЛТА.

Навіны Германіі. Завяршыўся самы буйны фэст цяжкага рока

Панядзелак, Жнівень 21, 2017 0

У вёсцы Вакен, што ў федэральнай зямлі Шлезвіг-Гальштэйн, прайшоў самы вялікі ў свеце фэст цяжкага металу пад адкрытым небам.

Wacken Open Air праходзіць з 1990 года. Вёсачка размешчана на паўдарогі паміж Гамбургам і Фленсбургам і вызначаецца характэрнымі для поўначы Нямеччыны прыроднымі асаблівасцямі: паплавамі з рэдкімі дрэвамі, адзначае DW.

Wacken Open Air 2017

У першы год на фэст прыехалі некалькі сотняў чалавек: шэсць груп гралі на полі, дзе звычайна пасвяцца каровы, у наваколлях вёскі, якая налічвае меней за дзве тысячы жыхароў. У нашы дні ў Вакене збіраюцца дзясяткі тысяч аматараў цяжкай музыкі, граюць больш за сотню груп, а квіткі распрадаюцца за год наперад.

Сёлета арганізатары паведамілі пра 150 груп і 75 тысяч наведвальнікаў. Рок-фэст праходзіў з серады па суботу (2-5 жніўня).

Пасля дажджоў у чацвер госці перасоўваліся па тэрыторыі на надзіманых матрацах ці санках.

Аматары рока шмат п’юць, аднак паліцыя і службы выратавання апісваюць іх як «пераважна вясёлых і мірных», адзначае europe-today.ru.

З меркаванняў бяспекі, як і летась, дзейнічала забарона на заплечнікі і торбы. Упершы-ню тэрыторыю фэсту забяспечваў півам трубаправод. Пры поўнай нагрузцы ў 10 разлівачных установак паступала 10 000 літраў напою ў гадзіну.

Wacken Open Air 2017

Галоўнымі падзеямі сталі выступы спевакоў Эліса Купера і Мэрыліна Мэнсана, а таксама груп Turbonegro, Accept і Megadeth. З сямейнага свята, якое адбылося 20 гадоў назад, вырасла буйное камерцыйнае мерапрыемства.

Пры канцэртах у Вакене гучнасць дасягае 120 дэцыбел. Потым у кемпінгах пачынаецца вечарынка. Калі адзін з гасцей пажаліўся на гучную музыку, паліцыянты параілі яму заткнуць вушы.

Прыкладна адна траціна наведвальнікаў прыехалі з-за мяжы. Частку прыхільнікаў прывезлі спеццягнікі, у ліку якіх Metal-Train. У аэрапорце Гамбурга пасажыры, якія паказвалі квіток на фэст, мелі зніжку на ежу і напоі.

  1. Фота з сайта europe-today.ru.

НАША СЛОВА № 33 (1340), 16 жніўня 2017 г.

Панядзелак, Жнівень 21, 2017 0

Святлана Алексіевіч:

Беларускай нацыянальнай ідэяй можа быць толькі пабудова нацыянальнай дзяржавы з нацыянальнай мовай

12 і 13 жніўня лаўрэат Нобелеўскай прэміі па літара-туры Святлана Алексіевіч на-ведвала Гомельшчыну. Пер-шая сустрэча на зямлі, дзе пра-йшло юнацтва пісьменніцы, адбылася ў Гомельскім грамад-ска-палітычным цэнтры і была арганізавана, акрамя гэтага цэ-нтра, яшчэ і намаганнямі аб-ласных філіяў Беларускай аса-цыяцыі журналістаў і Саюза беларускіх пісьменнікаў.

Святлану Алексіевіч у Гомелі чакалі. Яе сюды запра-шалі яшчэ да вядомай цырымо-ніі ў Швецыі. Але сустрэча ад-былася толькі цяпер. Прычым, гэта першая паездка нобелеў-скай лаўрэаткі ў рэгіён Бела-русі. Арганізатары спрабавалі зладзіць сустрэчу ў абласной бібліятэцы, але кіраўніцтва ўстановы адмовілася прымаць у сваіх сценах уладальніцу Но-беля, таму імпрэза прайшла ў дастаткова сціснутым фармаце.

У памяшканне, дзе ад-бывалася сустрэча, змясціліся не ўсе, шмат людзей назіралі відэатрансляцыю ў двары гра-мадска-палітычнага цэнтра і толькі потым мелі магчымасць падыйсці да пісьменніцы. На сустрэчы са Святланай Алексі-евіч былі не толькі жыхары абласнога цэнтра, але і людзі з Веткі, Рэчыцы, Калінкавіч, Ма-зыра і Менска.

Пачаў сустрэчу палі-тык Уладзімір Кацора. Ён па-цікавіўся меркаваннем Свят-ланы Алексіевіч наконт таго, ці праўдзівымі былі яе рэспан-дэнты ў кнігах, якія выйшлі з-пад пяра пісьменніцы ў савец-кія гады і ў першыя гады пасля знікнення СССР, і што змяніла б аўтарка ў тых кнігах з вышыні сёняшняга часу.

Пісьменніца асабліва адзначыла, што дакумент — гэта жывая рэч, якая змяняецца ра-зам з чалавекам, з часам.

Навіны Германіі. Стыпендыяльная праграма DAAD для навучання на праграмах развіцця (Германія)

Аўторак, Жнівень 15, 2017 0

Арганізацыя The German Academic Exchange Service (DAAD) прапануе стыпендыі для навучання ў Германіі для замежных студэнтаў на праграмах магістратуры і аспірантуры ва ўніверсітэтах Германіі. Мэта праграмы падрыхтаваць высокакваліфікаваных спецыялістаў з краін, якія развіваюцца. Спіс праграм, навучаючыся на якіх можна атрымаць стыпендыю, можна паглядзець перайшоўшы па спасылцы. Стыпендыі выплачваюцца ў перыядзе ад 12 да 24 месяцаў, дэдлайн 30 кастрычніка.

Стыпендыя складаецца з:

— штомесячнай стыпендыі памерам у 750 €, для кандыдатаў, якія маюць доктарскую ступень стыпендыя складае 1000 € у месяц;

— транспартных выдаткаў;

— аплаты медыцынскай страхоўкі і страхоўкі ад няшчасных выпадкаў (калі гэтыя выдаткі не аплачваюцца іншай арганізацыяй).

 

Патрабаванні да кандыдатаў і кандыдатак:

— працуюць альбо ў грамадскай арганізацыі, альбо ў прыватнай ці дзяржаўнай кампаніі ў адной з краін, якія развіваюцца і ўцягнутыя ў пла-наванне і правядзенне праектаў, якія маюць акцэнт на палітыцы развіцця ў тэхналагічнай, эканамічнай, або сацыяльнай сферах;

— маюць дыплом бакалаўра, або эквівалент у адпаведнай дысцыпліне;

— атрымалі ступень з добрымі адзнакамі (кандыдаты павінны быць у ліку лепшых студэнтаў) і маюць не менш 2-х гадоў вопыту работы ў адпаведнай сферы;

— атрымалі навуковую ступень не больш за шэсць гадоў таму;

— хочуць навучацца на нямецкай мове павінны мець такія вынікі аднаго з тэстаў на веданне мовы: DSH 2 ці TestDaF 4, ведаць нямецкую мову на ўзроўні А2, або В1;

— хочуць навучацца на англійскай мове павінны мець такія вынікі аднаго з тэстаў на веданне мовы: IELTS (вынік 6), або TOEFL (мінімум: 550 пісьмовы тэст, 213 тэст здадзены на кампутары, 80 тэст здадзены праз інтэрнэт);

Заяўкі на паступленне разам з дакументамі варта адпраўляць непасрэдна на электронны адрас абранай праграмы. Дэдлайн для падачы заяўкі для розных курсаў розны, і можа быць у перыядзе са жніўня па кастрычнік.

Неабходныя дакументы:

— рэгістрацыйная форма;

— СV з подпісам (для напісання CV неабходна выкарыстоўваць узор http://europass.cedefop.europa.eu/);

— матывацыйны ліст з подпісам;

— рэкамендацыйны ліст з універсітэта, які павінен мець подпіс і штамп і таксама мець свежую дату;

— рэкамендацыйны ліст ад працадаўцы, які павінны мець подпіс і штамп і таксама мець свежую дату;

— пацверджанне аб пра-цаўладкаванні ў роднай краіне кандыдата і, калі магчыма, га-рантыю аб вяртанні на пасаду пасля заканчэння навучання;

— пацверджанне ведан-ня мовы: англійскай — IELTS МЛМ TOEFL, нямецкай — не-абходна для курсаў, якія вы-кладаюцца на нямецкай;

— копіі атрыманых вучо-ных ступеняў:

— копіі акадэмічнай вы-піскі з ацэнкамі;

— копія сертыфіката аб заканчэнні школы.

Для паступлення на некаторыя курсы магчыма спатрэбяцца дадатковыя даку-менты.

АДБ “Брусель”.

 

Нашчадкі Ігната Дамейкі на Лідчыне

Аўторак, Жнівень 15, 2017 0

Нацыянальны герой Чылі Ігнат Дамейка ўсё жыццё лічыў сябе ліцвінам, вельмі любіў зямлю, на якой нарадзіўся, і назаўжды ўвабраў у сябе культурныя і палітычныя традыцыі Вялікага Княства Літоўскага. Сёння ў свеце пражывае каля двухсот яго прамых спадчыннікаў. Яны паважаюць памяць свайго вялікага продка, наведваюць месцы, звязаныя з яго жыццём. У го-нар 215-гадовага юбілею нашага знакамітага земляка Ігната Дамейкі надоечы прайшлі імпрэзы ў Менску. Ганаровымі гасцямі на імпрэзах былі прамыя нашчадкі навукоўца, якія прыехалі ў Менск з Чылі, Аўстраліі, ЗША. Сярод іх — праўнучка навукоўца Пас Дамейка з Аўстраліі, якая напісала кнігу пра свайго знакамітага продка (нядаўна кніга была перакладзена на беларускую мову).

2 і 3 жніўня нашчадкі Ігната Дамейка ў суправаджэнні прадстаўнікоў навуковай грамадскасці, журналістаў наведалі памятныя месцы на Гарадзеншчыне, звязаныя з жыццём іх продка.

Другога жніўня іх маршрут пралёг праз Карэліцкі і Наваградскі раёны. Там яны наведалі Вялікую Мядзведку, дзе захаваўся падмурак дома, у якім нарадзіўся  Ігнат Дамейка, і сямейны касцёл (цяпер гэта праваслаўная царква), а таксама ўсталяваны помнік навукоўцу. Затым быў пераезд у Мір. Нашчадкі Дамейкі пабывалі ў Мірскай школе, дзе размяшчаецца прысвечаны навукоўцу музей, наведалі магілу яго бацькі. У Мірскім замку з іх удзелам прайшло адкрыццё выставы, прысвечанай іх знакамітаму продку, на якой была прадстаўлена каталагізаваная ім калекцыя мінералаў з Горнай школы ў Парыжы. У праграму на Наваградчыне было ўключана, у прыватнасці, наведванне музея Адама Міцкевіча, які быў блізкім сябрам Ігната Дамейкі, возера Свіцязь. Трэцяга жніўня ў Дзятлаўскім раёне нашчадкі навукоўца па-бывалі ў Жыбуртоўшчыне, такой мілай сэрцу Ігната Дамейкі, дзе да нашых дзён захаваўся шляхочы дом. У Шчучыне замежныя госці наведалі касцёл Святой Тэрэзы і калегіюм піяраў, а таксама пабывалі ў адноўленым палацы Друцкіх-Любецкіх. А потым іх ветліва сустрэла Лідская зямля.

На Лідчыне, у Крупаўскaй сярэдняй школе, з 1995 гады функцыянуе музей Ігната Дамейкі (дарэчы, у гэтым жа 1995 годзе ў Крупаве яго імем назвалі былую вуліцу Лідскую). Заснавальнікам музея з’яўляецца Іван Гівойна (да выхаду на пенсію ён быў дырэктарам СШ, а цяпер — настаўнік гісторыі). Крупаўская школа і стала першым прыпынкам нашчадкаў навукоўца на Лідчыне. Тут гасцей з Чылі, Аўстраліі, ЗША, а таксама прыбылых з імі навукоўцаў, даследнікаў сустракалі старшыня Лідскага райвыканкама Міхаіл Карповіч, начальнік аддзела адукацыі Аляксандр Кадлубай, намеснік начальніка аддзела ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі Наталля Леўшунова і іншыя прадстаўнікі райвыканкама, дырэктар Крупаўскай СШ Наталля Агіенка, прадстаўнікі Крупаўскага і Дзітвянскага сельскіх саветаў, Лідскага гістарычна-мастацкага музея.

У двары школы з хлебам-соллю віталі гасцей навучэнцы ў нацыянальных беларускіх строях. Затым усе прайшлі да памятнага знака Ігнату Дамейка, усталяванага ля сцен навучальнай установы ў 2002 годзе да двухсотгадовага юбілею навукоўца. У вітальнай прамове кіраўнік раёна Міхаіл Карповіч адзначыў, што хоць Ігнат Дамейка параўнальна нядоўга жыў на Лідчыне, сёння яго землякі гэтым вельмі ганарацца і памятаюць яго. У прыватнасці, імем Ігната Дамейка названы вуліцы ў Лідзе і тут, у Крупаве. У слове ў адказ госць з Чылі Мігель Заўшкевіч-Дамейка падзякаваў мясцовай ўладзе, асабіста Міхаілу Карповічу і ўсім прысутным за сардэчны прыём. «Вялікі дзякуй!» — сказаў ён у завяршэнне па-беларуску. І дадаў: «Жыве Беларусь!».

1крупавакмузейк

Пасля ўсе прайшлі ў школьны музей. Вучні школы пазнаёмілі гасцей з экспазіцыяй музея, пры гэтым у сваіх каментарах асобна спыняліся на фактах біяграфіі знакамітага навукоўца, звязаных з Прынёманскім краем, і, вядома, з маёнткам Заполле, размешчаным недалёка ад Крупова. Таксама юныя экскурсаводы не хавалі, што будуць вельмі радыя, калі паміж нашчадкамі Ігната Дамейкі і школьным музеем усталююцца цёплыя адносіны ў будучыні.

Асабліва ўрачыстым быў момант, калі кіраўніку школьнага музея Івану Гівойне ад старшыні літоўскага таварыства імя Ігната Дамейкі, акадэміка Альгімантаса Грыгялюса былі ўручаны два асобнікі напісанай ім кнігі пра выбітнага навукоўца. Сам акадэмік, нажаль, не змог прыехаць. Каштоўны дарунак (адзін асобнік для музея, а другі — асабіста для Івана Барысавіча) уручаў старэйшы навуковы супрацоўнік Інстытута прыродакарыстання НАН Беларусі Алег Гайдукевіч, які дапамагаў літоўскаму аўтару пісаць кнігу.

Ад’язджаючы з Крупава, нашчадкі Дамейкі пакінулі падзячныя запісы ў музейнай кнізе водгукаў. Наперадзе іх чакаў асабліва трапяткі момант — яны мелі ступіць на зямлю бы-лога фальварка Заполле, па якой хадзіў іх знакаміты продак.

І вось ззаду застаўся параўнальна нядоўгі адрэзак дарогі па сельскай гравейцы, і аўтобус спыніўся на павароце на былы фальварак. Прыпынак тут зроблена невыпадкова. На гэтым павароце ў 1995 годзе быў усталяваны памятны знак Ігнату Дамейку. А адразу за паваротам да былога фальварка і сёння вядзе алея з векавых дрэў. Алея завяршаецца вялікай палянай, дзе захаваліся прыступкі і падмуркі сядзібнай хаты. Было відавочна, што для нашчадкаў Дамейкі тыя хвіліны ў іх жыцці, калі яны хадзілі па гэтай зямлі і дыхалі гэтым паветрам пад велізарнымі дрэвамі, былі асаблівымі і незабыўнымі.

“Лідская газета”.

НАША СЛОВА № 32 (1339), 9 жніўня 2017 г.

Аўторак, Жнівень 15, 2017 0

500 гадоў ад пачатку беларускага кнігадрукавання

Слаўны юбілей беларускай друкаванай кнігі адзначылі ў сталіцы

У Менску ўрачыстасці 500-годдзя кнігадрукавання распачаліся святой імшой ў кас-цёле св. Сымона і Алены, якую цэлебраваў Мітрапаліт Менскі і Магілёўскі Тадэвуш Кандру-севіч.

У сваім казанні ён ад-значыў:

— У гэтым годзе мы святкуем слаўны юбілей бела-рускага кнігадрукарства. Ката-ліцкі касцёл прымае ў гэтым актыўны ўдзел. 22 ліпеня ў Друі праходзіў мастацкі пленэр «Скарынер». 1 жніўня духоў-ную спадчыну асветніка аб-мяркавалі ў кангрэгацыі ай-цоў-марыянаў у Рыме. Восен-ню плануецца правядзенне на-вуковага сімпозіюму, прысве-чанага юбілею.

Францішак Скарына прэзентаваў сваю першую кні-гу 6 жніўня 1517 года, на свята Перамянення Пана, — сказаў Мітрапаліт Тадэвуш Кандру-севіч. — Біблія — гэта вечна жывое і дзейснае слова, дадзе-нае нам з мэтай змены нашага жыцця, нашага духоўнага пе-рамянення. Гэта асабліва важна зразумець  у сучасным свеце, калі чалавек ставіць сябе на месца Бога і ўстанаўлівае свае маральныя законы і этычныя нормы.

Мітрапаліт Тадэвуш Кандрусевіч падкрэсліў, што Біблія і сёння з’яўляецца су-светным бестселерам і заклікаў, каб яна стала настольнай кнігай беларусаў.

— У многіх яна ёсць у дамах, але запылілася. Прый-шоў час «адпыласосіць» Біблію гарачым імкненнем пазнаць яе. Няхай юбілей 500-годдзя кні-гадрукавання і духоўна-асвет-ніцкае свята ў гонар Францішка Скарыны стануць новым ім-пульсам вывучэння Бібліі, каб на яе падмурку наша краіна перамянялася і будавала шчас-лівую будучыню, — заклікаў іерарх каталіцкага касцёла.

Ля будынка Чырвонага касцёла адбылася навукова-ас-ветніцкая канферэнцыя. З пра-мовамі аб дзейнасці пачыналь-ніка кнігадрукавання выступілі духоўныя асобы, навукоўцы, грамадскія дзеячы.

— Біблія пачала друка-вацца з Псалтыра, з кнігі маліт-вы, — сказаў архімандрыт Сяр-гей Гаек. — У ёй Скарына бачыў крыніцу моцы хрысціянскага жыцця. Гэта быў хрысціянскі гуманіст, інспіраваны словам Божым і малітвай.

Ігар Уладзіміравіч Мі-хайлаў, старшыня Біблійнага Таварыства адзначыў не толькі адукаванасць, энцыклапедыч-ныя веды Францішка Скары-ны, але і духоўную мэту, якая ім кіравала: пакінуць назаўсё-ды народу вечную і невычэрп-ную мудрасць.

Страшыня беларуска-га клуба «Сябрына» ў Літве спадар Стэх, расправёў пра святкаванне 500-годдзя бела-рускага кнігадрукавання ў Вільні.

Доктар гістарычных навук Іван Саверчанка падкрэ-сліў тры асноўныя моманты значымасці скарынаўскай дзей-насці. Выданнем Бібліі перша-друкар заклікаў шанаваць Бога — Стваральніка ўсяго існага све-ту і вывучаць законы, пакла-дзеныя ў аснову ўсяго створа-нага. Па-другое, ён заклікаў цаніць і развіваць асобу чала-века, як вяршыню ўсяго ства-рэння. Па-трэццяе, ён надаў увагу развіццю талентаў асо-бы, каб «дасканалы быў чала-век Божы».

— Дзейнасць філосафа, асобы эпохі Адраджэння Фран-цішка Скарыны з’яўляецца прынцыпам гуманітарных гра-мадстваў усяго свету, — адзна-чыў Іван Саверчанка.

Паэт Алесь Разанаў, які зрабіў паэтычныя пераклады прадмоваў Ф. Скарыны, пад-крэсліў, што асветнік выкладаў людзям навуку Хрыстову і вучыў цаніць Боскі пачатак у чалавеку.

Пра даследванні Ска-рынаўскай спадчыны распавёў намеснік дырэктара Нацыяна-льнай бібліятэкі па навуковай працы Алесь Суша.

Старшыня ТБМ Алег Трусаў зра-біў экскурс ў гістарыч-ную эпоху, у якую жыў Ф. Скарына. Каб праця-гваць справу Франці-шка Скарыны старшы-ня грамадскай аргані-зацыі заклікаў 25 гадзін у суткі размаўляць па-беларуску з сям’ёй і ка-легамі.

Праз друкава-нае слова беларусы здолелі не толькі да-лучыцца да інтэлекту-альнай традыцыі свету, але і заявіць пра сябе. Скарына зрабіў крок да таго значэння, якое беларусы маюць у куль-турным сусветным развіцці, — адзначалі навукоўцы.

У дольнай зале касцёла распачала дзейнасць выстава твораў беларускіх мастакоў на скарынаўскую тэму. Тут прад-стаўлены працы Міколы Купа-вы, Алеся Марачкіна, Віктара Крука, Алы Губарэвіч і іншых.

У Менскім Палацы ма-стацтваў 5 жніўня была разгор-нута выстава моладзёвай і дзі-цячай творчасці «Францыск Скарына — наш лёс, наша міну-лае, наша будучыня».

(У наступных нумарах мы прапануем вам інтэрв’ю з сучаснымі даследчыкамі Ска-рынаўскай спадчыны.)

Эла Дзвінская,

фота аўтара.